Deltacommissaris presenteert vierde scenario
In 2024 zijn drie scenario’s gepresenteerd, waaraan nu een vierde is toegevoegd. De eerste drie waren Beschermen (open en gesloten), Meebewegen en Zeewaarts. Deze hadden als doelstellingen waterveiligheid en zoetwatervoorziening. Het was heel vreemd dat destijds aan de consortia niet als uitgangspunt was meegegeven dat de natuur moet worden behouden en hersteld. Een vierde consortium heeft dit hiaat enigszins gevuld door ‘het behoud (en waar mogelijk herstel) van de natuurlijke processen en ecosystemen in de kustzone’ als derde doelstelling na te streven. Een belangrijk kenmerk is dat veel sediment, dat nu langs de Noordzeekust naar het noorden stroomt, wordt ingevangen in de Zuidwestelijke Delta, langs de Noordzeekust en in de Waddenzee. Hiermee vormen zich duinen, schorren, kwelders en platen. Dit heeft een dempend effect op de golven, waardoor de belasting op de dijken afneemt.
Tijdens ontwerpend onderzoek ontstonden Alternatief 1 (met Natuurlijk peilbeheer op het IJsselmeer en een Deltapolder) en Alternatief 2 (met Geheel open stormvloedkeringen en Vloedkommen). In Alternatief 1 wordt het rivierwater van de Rijn en de Maas via de Zuidwestelijke Delta afgevoerd en wordt de huidige monding afgesloten (de Deltapolder met zoet water). De keringen en dammen in de Zuidwestelijke Delta worden opengemaakt met behoud van de wegen die erover lopen. Meegroeilandschappen, zandmotoren en kerven versterken de duinvorming en verhogen de natuurlijkheid én de veiligheid. In Alternatief 2 blijven er wel keringen in de Oosterschelde, de Grevelingen, het Haringvliet en de Nieuwe Waterweg. Deze worden ‘geheel open’: een nieuw soort kering met kenmerken van Nature Based Solutions (NBS). Door het herstel van Vloedkommen (Braakman, Lauwerszee) neemt het areaal intergetijdengebied toe.
Conclusie: “De hier gebruikte ontwerp- en onderzoeksmethodiek laat zien dat behoud en herstel van natuurlijke processen bij kan dragen aan de kosteneffectieve bescherming van Nederland tegen de effecten van zeespiegelstijging, waarbij het behoud van het natuurlijk systeem functioneren ook belangrijke voordelen heeft voor de waterkwaliteit, toerisme en visserij, biodiversiteit en invang van CO2 en stikstof. Ook laat het onderzoek zien dat we zonder plan mogelijk al onze intergetijdennatuur kwijtraken, en ook dat dit niet nodig is. Net zoals bij waterkeringen, dienen we ook bij onze arealen natuur verder naar de toekomst te kijken en overwaarde te genereren om verlies van gebieden door externe factoren beter te kunnen opvangen. We kunnen ruimte maken voor economische ontwikkelingen door ook ademruimte voor de natuur toe te voegen. Dit kan, zonder op grote schaal op te geven waar we wonen en hoe we wonen en dat tegen vergelijkbare kosten voor waterveiligheid en waterbeschikbaarheid als in de eerder uitgewerkte denkrichtingen. Natuurlijke processen kunnen de sleutel bieden en zorgen dat we Nederland ook in de toekomst veilig en welvarend houden. Hiervoor is nodig Nederland weer in te richten als een meegroeiden delta door natuurlijke processen niet langer in te dammen en beteugelen, maar de ruimte durven te geven om te floreren en zichzelf in stand te houden.”